Visuele Sociologie en Antropologie

Academiejaar: 2008-2009 Code opleidingsonderdeel: 1MFVB010 Semester: 2e semester Studiepunten: 6 Uren Studietijd: 168 Uren theorie: 33,00 Uren praktijk: 12,00 Uren andere: Deeltijds programma: 1 Titularis(sen) Luc Pauwels Taal waarin de cursus wordt gedoceerd: Nederlands Info semesterexamen: examen in het 2de semester Info contractrestrictie: 1. Aanvangscompetenties (begintermen) *Algemene competenties Geen specifieke kennis voorondersteld. Algemene ontwikkeling op academisch bachelorniveau. *Volgtijdelijkheid 2. Eindcompetenties (eindtermen) - Kennis en inzicht verwerven in de uiterst gevarieerde methoden en technieken van het visuele onderzoek van samenleving en cultuur. - Ontwikkelen van een visuele onderzoeksvaardigheid bij studenten via de uitwerking van een eigen beperkt visueel onderzoeksproject waarbij ze zelf visuele data produceren, analyseren en presenteren. 3. Inhoud Visuele methoden blijven een relatief onbekend en slecht omschreven domein binnen de sociale en culturele wetenschappen. Nochtans kunnen wetenschappers heel wat kennis vergaren door gewoon hun ogen te gebruiken en de hulp in te roepen van visuele technologieën om data te verzamelen, te produceren, en om hun inzichten te communiceren. Om een beter inzicht te verwerven in dit gevarieerde domein en om tot een bredere acceptatie van visuele methoden en technieken te komen moet duidelijk gemaakt worden waar deze methoden precies voor staan, wat zij wel en niet kunnen opleveren, wat hun specifieke sterkten en zwakten zijn, en hoe zij gecombineerd kunnen worden met de meer courante methoden van wetenschappelijk onderzoek. Deze cursus biedt een overzicht van de belangrijkste - vaak zeer uiteenlopende -opties binnen het visueel onderzoek (technieken als: systematische observatie van gedrag, registratie van materiële cultuuruitingen in een longitudinaal perspectief, gebruik van beelden in interviews en focusgroepen, analyse van uitgelokte of respondent-gegenereerde beelden; of eindproducten als: het visueel wetenschappelijk essay, de wetenschappelijke film en multimediaproducten). Naast het bespreken van concrete toepassingen (de analyse van interieurs, de studie van interactie op pleinen, of van jeugcultuur, mode, familiefotografie, huwelijksrituelen, stadsvernieuwing enz.) ligt de nadruk op een kritisch onderzoek van de (vaak zeer impliciete) uitgangspunten, de validiteit, de verwerkingsmodaliteiten van deze benaderingen en op het karakter van de eindproducten (en met name het statuut van het visuele daarin). Daartoe wordt een multidimensionele taxonomie ontwikkeld die de huidige verschijningsvormen van het visuele onderzoek helpt typeren en ze tegelijkertijd weet te overstijgen zodat de weg naar steeds meer verfijnde en methodologisch solide vormen van visueel onderzoek wordt geschetst. Het belangrijkste en boeiendste onderdeel van de cursus is de geleidelijke ontwikkeling van een eigen visueel project waarbij studenten zelf beelden maken en vervolgens analyseren met betrekking tot een onderwerp naar keuze dat een zekere sociale of sociaal-wetenschappleijke relevantie heeft. 4. Werkvormen Contactmomenten: Hoorcolleges Eigen werk: Scriptie: Individueel Projectwerk: Individueel 5. Evaluatievormen Examen: Schriftelijk zonder mondelinge toelichting Gesloten boek Schriftelijk werkstuk: met mondelinge toelichting 6. Noodzakelijk studiemateriaal Pauwels, L. (1996), De Verbeelde Samenleving: Camera, Kennisverwerving en Communicatie, Garant, Leuven/Apeldoorn, 144 blz. Syllabus 'Visuele Sociologie en Antropologie' (L. Pauwels) (verkrijgbaar bij Universitas) Pauwels, L . (2005) ‘De Private Fotografie als Sociaal-cultureel Fenomeen en Wetenschappelijke Databron: van familiealbum tot webstek’, in: Pauwels, L. & J-M Peters. Denken over Beelden: Theorie en Analyse van het Beeld en de Beeldcultuur, Leuven / Voorburg: Acco, blz.105-161. Pauwels, L.   (2007) ‘Het Virtuele en het Visuele: Methodologische Uitdagingen en Aanzetten voor de Sociaal-culturele Analyse van Hybride Online Omgevingen’ blz. 103-126  in: Pauwels, L. (ed.) (2007) Methodisch Kijken: Aspecten van Onderzoek naar Film- en Beeldcultuur , Leuven / Voorburg: Acco. Pauwels, L . (2005) ‘Visualisatie en Verbeelding in de Wetenschap: een geïntegreerde taxonomie van vormen, processen en functies’, in: Pauwels, L. & J-M Peters. Denken over Beelden: Theorie en Analyse van het Beeld en de Beeldcultuur, Leuven / Voorburg: Acco, blz.163-199. 7. Facultatief studiemateriaal BANKS, M. (2001) Visual Methods in Social Research,London: Sage. COLLIER, J. and M. COLLIER (1986) Visual Anthropology: Photography as a Research Method , Albuquerque: University of New Mexico Press . GRIMSHAW, A. and A. RAVETZ (eds.) (2004) Visualizing Anthropology: Experimenting with Image-Based Ethnography, Bristol: Intellect Books. HEIDER, K. G. (2006) [1976] Ethnographic Film, revised edition, Austin: University of Texas Press. HOCKINGS, P. (ed.) (2003) [1975] Principles of Visual Anthropology, third edition, The Hague : Moutonde Gruyter. MACDOUGALL, D. and L. TAYLOR (eds.) (1998) Transcultural Cinema, Princeton: PrincetonUniversity Press. PROSSER, J. (ed.) (2000) Image-Based Research: A Sourcebook for Qualitative Researchers, London: Routledge. ROSE, G. (2006) [2001] Visual Methodologies: An Introduction to the Interpretation of Visual Methods , second edition,London: Sage. RUBY, J. (2000) Picturing Culture: Explorations of Film and Anthropology,Chicago: The University ofChicago Press.           STANCZAK, G.C. (ed.) (2007) Visual Research Methods: Image, Society and Representation, Thousand Oaks: Sage. TAYLOR, L. (ed.) (1994) Visualizing Theory: Selected Essays from V.A.R., 1990-1994, New York: Routledge.   VAN LEEUWEN, T. and C. JEWITT (eds.) (2000) The Handbook of Visual Analysis, London: Sage. WAGNER, J. (ed.) (1979) Images of Information, Beverly Hills/London: Sage. 8. Studiebegeleiding laatste aanpassing: laatste aanpassing: 30/11/2008 16:25 luc.pauwels