Aardwetenschappen I

Academiejaar: 2007-2008 Code opleidingsonderdeel: 1BBIO-032 Semester: 1e semester Studiepunten: 5 Uren Studietijd: 140 Uren theorie: 30,00 Uren praktijk: 15,00 Uren andere: Deeltijds programma: 1/2 Titularis(sen) Stijn Temmerman Ivan Janssens Taal waarin de cursus wordt gedoceerd: Nederlands Info semesterexamen: verplicht semesterexamen in januari Info contractrestrictie: 1. Aanvangscompetenties (begintermen) *Algemene competenties Beperkte wiskundige, natuurkundige en scheikundige voorkennis is vereist. Ofwel is deze reeds verworven uit het middelbaar onderwijs, ofwel wordt ze in parallel aangebracht in andere modules van BA1 en BA2, ofwel wordt ze geïncorporeerd in de cursus zelf. Passieve kennis van het Engels is noodzakelijk. *Volgtijdelijkheid Download volgtijdelijkheid Geen 2. Eindcompetenties (eindtermen) De student heeft kennis van en inzicht in de basisprincipes en concepten van de geologie en bodemkunde, en dit op verschillende schalen, gaande van mineralen en gesteenten tot globale platentektoniek. Hij/zij kan een aantal belangrijke mineralen en gesteenten herkennen, en geologische en topografische kaarten te interpreteren. Hij/zij kan een Engelstalige informatiebronnen gebruiken voor het opzoeken van bijkomende informatie. 3. Inhoud In deze cursus wordt begonnen met een korte inleiding en overzicht van het ontstaan en de inwendige structuur van de planeet aarde. Vervolgens wordt uitvoerig ingegaan op de theorie van de platentektoniek, als algemeen verklaringsmodel voor de geologische processen die tijdens deze cursus aanbod zullen komen.  Daarna worden deze geologische processen stap voor stap onder de loep genomen, met telkens de terugkoppeling naar hun plaattektonische context. We starten met de bouwstenen waaruit de aarde is opgebouwd: de mineralen en gesteenten. De kristallografische en fysische kenmerken van mineralen worden kort besproken, met nadruk op de mineralen die het meeste in de natuur voorkomen, nl. de Silikaten. Vervolgens wordt ingegaan op de vorming van de verschillende types gesteenten die op aarde voorkomen. Hierbij aansluitend worden praktische oefeningen gemaakt op het herkennen van een aantal belangrijke mineralen en gesteenten. Eveneens aansluitend op deze hoofdstukken over de vorming van gesteenten, worden een aantal processen besproken, die geraleteerd zijn aan de vorming van gesteenten, zoals vulkanisme en plutonisme, breuk- en plooitektoniek. Eenmaal we deze basisprocessen kennen, wordt de evolutie van de aarde doorheen de geologische tijd bekeken: we geven een overzicht van de grondslagen van de stratigrafie en geochronologie. Als casus, bestuderen we de geologische opbouw van België. Daarbij gaan we uit van een studie van kaartmateriaal. Om de geologische opbouw van België te verklaren, passen we de theoretische kennis toe die we hebben opgedaan uit de vorige hoofdstukken. Tenslotte worden basisprincipes van de Bodemkunde behandelt. De vorming van bodems speelt zich af aan het oppervlak van de aardkorst door de verwering van gesteenten. We bekijken eerst welke fysische, chemische en biologische processen komen kijken bij deze verwering van gesteenten en de vorming van bodems. Er wordt aandacht besteed aan de factoren die bepalend zijn voor de water- en nutriëntenhuishouding van bodems, en dus de bodemgeschiktheid voor organismen zoals planten. We bespreken processen die leiden tot de ontwikkeling van bodemhorizonten. Tenslotte wordt een overzicht gegeven van de belangrijkste bodemtypes die op aarde voorkomen en zoeken we een verklaring voor hun globale verspreiding. 4. Werkvormen Contactmomenten: Hoorcolleges Oefeningensessies Practica Vaardigheidstrainingen Eigen werk: Opdrachten:In groep Excursie 5. Evaluatievormen Examen: Mondeling met schriftelijke voorbereiding Permanente evaluatie: Opdrachten 6. Noodzakelijk studiemateriaal De slides die tijdens de hoorcolleges worden getoond, worden ter beschikking gesteld via Blackboard. Bovendien wordt een Nederlandstalige syllabus ter beschikking gesteld. De slides en syllabus vormen samen het basis studiemateriaal. 7. Facultatief studiemateriaal Naast het noodzakelijke studiemateriaal wordt het volgende engelstalige handboek aangeraden, als achtergrond en illustratiebron: Understanding Earth By Frank Press, Raymond Siever, John Grotzinger & Thomas H. Jordan Fourth Edition, 2003 W.H. Freeman (New York) ISBN 0-7167-9617-1 Bij dit handboek hoort een educatieve website waar de studenten extra illustratiemateriaal (foto¿s, animaties, enz) kunnen bekijken en de kennis die ze hebben opgebouwd tijdens de hoorcolleges interactief kunnen toetsen. 8. Studiebegeleiding laatste aanpassing: laatste aanpassing: 27/03/2008 11:06 annelies.debruyn