Personen | Personen nieuwe site | Google | Route | Contact Login 
Steunpunt Recht & Onderwijs  
    
Werkgroepen
Overzicht

Korte termijn onderzoek

In beginsel worden de korte termijn onderzoeksvragen ingeleid door de Vlaamse administratie bij het Overlegcomité.

Het Management-comité is verantwoordelijk voor de opvolging van het beleidsgericht korte termijn onderzoek ten gunste van de administratie. Het Management-comité gaat de beschikbaarheid van de experten binnen de faculteiten na of duidt een rapporteur aan.
De uitvoering van het korte termijn onderzoek is een taakstelling van het netwerk van de consortiumentiteiten.

Afhankelijk van de onderzoeksvraag, zal het Management-comité al dan niet een ad hoc werkgroep samenstellen. Voor bepaalde onderzoeksvragen zullen ook juristen van de administratie van de potentiële ad hoc werkgroep deel kunnen uitmaken, naast de experten uit de consortiumentiteiten en andere gremia (hoven en rechtbanken, Grondwettelijk Hof, Rekenhof, de Balies, onderwijsnetten, syndicaten,…).

Op deze wijze kan de administratie beroep doen op de experten van de consortiumentiteiten, onder de volgende voorwaarden: de administratie houdt rekening met de beschikbare middelen (40% van de onderzoeksmiddelen binnen het steunpunt die worden aangewend voor vergoeding van de experten), en met een vooraf in onderling overleg af te spreken redelijke termijn.

Lange termijn onderzoek (opgevat als coördinatie van het (lopende) lange termijnonderzoek gedaan door het beschikbare onderzoekspotentieel binnen de faculteiten)
Het steunpunt recht en onderwijs coördineert het (lopende) lange termijnonderzoek inzake onderwijs en recht binnen de Vlaamse universiteiten en biedt de Vlaamse overheid, binnen het overlegcomité, de mogelijkheid hierin mee een agenda te bepalen.
Het steunpunt identificeert enkele grote themata waarbinnen het lange termijn onderzoek mogelijks wordt gekaderd. De onderzoeksagenda berust op de participatie van wetenschappelijke medewerkers van de deelnemende steunpuntentiteiten die werken rond onderzoeksvragen die het voorwerp uitmaken van lopend of potentieel onderzoek binnen de deelnemende entiteiten.

Uitbouw en integratie van de bibliotheek in het interuniversitair bibliothekennetwerk
De uitbouw van het documentatiecentrum en gegevensverzameling gebeurt door het steunpunt. Het steunpunt zal ook de bibliotheek uitbouwen  met de ondersteuning van de diensten van de bibliotheek van de Universiteit Antwerpen.

Elektronisch databank rechtspraak
De elektronisch databank rechtspraak wordt met steunpuntfinanciering aangemaakt voor het steunpunt. Het ontbreken van een gespecialiseerde databank rechtspraak in het onderwijs wordt als een tekort ervaren door onderzoekers doordat het onderwijsrecht raakvlakken heeft met zovele andere juridische subdomeinen. Het is op dit vlak dat juristen uit de verschillende subdomeinen hun bijdrage zouden kunnen leveren doordat zij de uitspraken die zij in hun subdomeinen tegenkomen en die betrekking hebben op of relevant kunnen zijn voor het onderwijs (eventueel met noot), zouden kunnen systematisch toesturen.

Disseminatie en vorming
Alle consortiumentiteiten van het steunpunt dragen bij tot de disseminatie en vormingsactiviteiten van het steunpunt in het kader van hun werkzaamheden inzake maatschappelijke dienstverlening.  
Naast deze gebruikelijke vormen van disseminatie (publicatie, congressen, website), worden de onderzoeksresultaten ook opgenomen in Jurisquare, een gemeenschappelijk online platform/ databank voor alle juridische artikels. Gezien de meeste schoolbesturen en directies op T.O.R.B. (Tijdschrift voor Onderwijsrecht en Onderwijsbeleid) geabonneerd zijn, kunnen zij ook toegang krijgen tot deze databank.

Suggesties voor het thema ‘Materiële aspecten van reglementering van het onderwijs’

1. Kaderrichtlijn 2000/78/EG

Mogelijke onderzoeksvraag kan zijn welke de draagwijdte is van de Kaderrichtlijn 2000/78/EG van de Raad van 27 november 2000 tot instelling van een algemeen kader voor gelijke behandeling in arbeid en beroep in het onderwijs
2. Mededinging in het onderwijs en commercialisering van het onderwijs
3. Inschrijvingsrechten in het hoger onderwijs
4. De evaluatie van de GOK-regelgeving en doorwerking van de Europese regelgeving op de migratie en de rechten van migranten in onderwijs.
Procedures worden vanuit het oogpunt van een betere rechtsbescherming voor migranten doorgelicht.
5. Vergelijking van de best practices en hun juridische onderbouw inzake spijbelgedrag en voorkomen van drop-out van leerlingen.
Welke juridische maatregelen zijn beschikbaar in het kader van de spijbel-problematiek en waar blijken deze onvoldoende te functioneren.
6. Toetredingscontracten in het onderwijs
Wat is de aard en wat zijn de gevolgen van zogenaamde toetredingscontracten in het onderwijs?
Wat zijn de examengevolgen van de verschillende contracten?
Onder welke contractformule kunnen creditbewijzen worden behaald en hoe gebeurt dit in concreto, welke problemen doen zich voor?
7. Leerrechten in het onderwijs
Wat is een systeem van leerrechten? Hoe kan een systeem van leerrechten worden gecreëerd en wat is de impact ervan op de financiering van het onderwijs?  Hoe staan de universiteiten er tegenover? Welke onzekerheden brengt de introductie van leerrechten met zich mee? Op welke wijze kan het bijdragen tot de vergroting van mobiliteit en keuzevrijheid van de studenten? Op welke wijze kan het bijdragen tot de internationalisering van het hoger onderwijs in Vlaanderen? Hoe kan op instellingsniveau een aanzienlijke regeltoename worden voorkomen? Aan welke instellingen kan de student met de leerrechten terecht? Is er reeds nagegaan hoe de ‘werkvloer’ in Vlaanderen hiermee omgaat?

Suggesties voor het thema ‘Rechtsbescherming in het onderwijs’


1.  Rechtsbescherming in het hoger onderwijs
 
1.  Systematisch onderzoek naar de uitbouw van de interne beroepsprocedures
De interne procedures van instellingen worden systematisch doorgelicht, good practices worden bekend gemaakt, zwakke plekken in de bestaande procedures worden gesignaleerd, eventueel worden voorstellen voor verbetering van de regelgeving geformuleerd.
2. Concrete knelpunten in de procedures rond studievoortgangbeslissingen
Er wordt een systematisch onderzoek verricht naar rechtspraak, onder meer deze van de Raad voor studievoortgangsbeslissingen. De vastgestelde knelpunten worden onderzocht in het licht van de bestaande tekst en teruggeplaatst tegen de geldende beginselen en procedures die voor gelijkaardige situaties in het administratief recht worden gehanteerd.
3. Knelpunten rond toegang tot het onderwijs
Inventaris, probleemanalyse en voorstellen
2.  Rechtsbescherming in het leerplichtonderwijs  
1.  Toegang tot het onderwijs  
Het kan niet de bedoeling zijn het hele decreet gelijke onderwijskansen te evalueren.  Wel worden de procedures vanuit het oogpunt van een efficiënte en betere rechtsbescherming doorgelicht.
2.  Tuchtrecht en examencontentieus
Detecteren van knelpunten aan de hand van bevraging bij een aantal bevoorrechte getuigen en onderzoek van de rechtspraak. Formuleren van aandachtspunten en voorstellen voor verbetering van de praktijk.
3.  Leerlingenrechten tijdens het schoolleven
Het al of niet meenemen van dit aspect kan worden beïnvloed door de ontwikkelingen op het beleidsniveau.  In voorkomend geval kan de tussenkomst van het Steunpunt de vorm aannemen van een besloten colloquium rond een voorontwerp van decreet.
4.  Welke regelgeving is van toepassing op het volwassenenonderwijs?
3.  Eenheid en diversiteit in de procedures  in het licht van grondwettelijke en administratiefrechtelijke beginselen
Hier is een cluster van vragen gegeven die fundamentele constitutionele en administratiefrechtelijke beginselen raken.  Het hele probleemveld wordt in kaart gebracht en doorgelicht vanuit genoemde beginselen.  Waar mogelijk worden voorstellen voor een grotere cohesie geformuleerd.  Dit thema is minder op de praktijk gericht maar heeft een sterker fundamenteel juridische dimensie.

Suggesties voor het thema ‘Rechtspositie van het personeel in het onderwijs’


1.  Rechtsbescherming van het personeel in het onderwijs

- Kunnen de burgerlijke rechtbanken een gelijk(w)aardige rechtsbescherming geven als de Raad van State?
- Kan bijv. een burgerlijke rechtbank een evaluatiebeslissing vernietigen zoals de Raad van State?
- Dient hier niet regelgevend opgetreden te worden?
- Is een statuut voor het associatiepersoneel mogelijk?  Thans niet, gelet op het feit dat deze geen onderwijsbevoegdheid hebben.
- Deontologische aspecten
2. Het einde van aanstellingen
- In het geval een personeelslid bijvoorbeeld reeds geëvalueerd is, een positieve evaluatie heeft gekregen en nadien een bepaald feit pleegt, is het tuchtrecht mogelijks niet van toepassing, eventueel wel het ontslag om dringende redenen,...
- Een ander interessant probleem bij aangestelden blijft dat hun aanstelling eindigt van rechtswege bij het einde van de duur van hun aanstelling. Maar de instelling dient de betrokkene in kennis te stellen van de reden van zijn niet heraanstelling. Wat is de sanctie wanneer dit niet gebeurt? Wat zijn de gevolgen indien de motivering niet deugdelijk is? Is er sprake van een subjectief recht op heraanstelling? Is er sprake van een gemiste kans en heeft de betrokkene enkel recht op schadevergoeding. Is een dergelijke kennisgeving überhaupt aanvechtbaar voor de Raad van State (ressorteert een dergelijke kennisgeving met andere woorden rechtsgevolgen?)
- Eenheid in het personeelsstatuut hoger onderwijs en universiteiten?
- Zin en onzin van een Kamer van Beroep in het hoger onderijs
3. De regeling omtrent het college van beroep
- Dient het college van beroep niet op Vlaams niveau georganiseerd te worden, losgekoppeld van de instellingen zelf?
- Hetzelfde geldt voor tuchtzaken.
4. De regeling inzake cumul van OP-leden
Doorlichting van de praktijken en procedures van cumul-regeling.

Suggesties voor het thema ‘Grondwettelijk recht op onderwijs: formele aspecten’

1. Indicatoren voor goede onderwijsregelgeving


2. Toepassing van het legaliteitsbeginsel in het onderwijs

In concrete gevallen is niet steeds duidelijk wat precies bij decreet moet worden geregeld en wat gedelegeerd kan worden.
3. Toepassing van het rechtszekerheidsbeginsel in onderwijs
In onderwijsmateries kan dat problematisch zijn door de grote hoeveelheid regelgeving en de vele wijzigingen.
4. Zijn zorgplichtbepalingen bruikbaar in het Vlaamse (hoger) onderwijs?
- Bestaan er in Vlaanderen zorgplichtbepalingen in de regeling van het hoger onderwijs? of in andere rechtstakken? Zo ja, welke?
- Zijn dergelijke zorgplichten wel altijd constitutioneel aanvaardbaar? Zijn zij in het bijzonder verzoenbaar met de vrijheid van onderwijs, het gelijkheidsbeginsel  en het legaliteitsbeginsel die zijn vervat in artikel 24 van de Grondwet?
- Hoe moeten zorgplichtbepalingen worden geredigeerd? Hoe moeten ze worden afgedwongen? Wat is de juridische aard van regeling die op instellingsniveau tot stand komt? In welke onderdelen van de onderwijsregelgeving kunnen zorgplichtbepalingen worden gebruikt?
- Zijn zorgplichtbepalingen wel doelmatig en effectief? Dragen ze bij tot deregulering? Van welke factoren hangt dit af?